Het werkwoord hebben met een korte infinitief vormt een frequente objectgeoriënteerde werkwoordconstructie. Het geïmpliceerd onderwerp van de infinitief verschijnt daar dan als het lijdend voorwerp van de zin. Het is onderstreept in onderstaande zinnen (1a-1e). Dergelijke zinnen komen vooral in de gesproken taal van Nederland voor – ook al is het gebruik niet onbekend in het Belgisch-Nederlands.

De zinnen geven aan dat het onderwerp van de zin (zoals die in 1a) het lijdend voorwerp (een preischotel) ter beschikking of voorhanden heeft op een bepaalde locatie (in de oven).

Met ‘ter beschikking hebben’ doelen we op de betekenis van hebben die in het Woordenboek der Nederlandsche Taal omschreven staat als “Door hebben wordt aangeduid, dikwijls ook wel tevens de eigendom, doch hoofdzakelijk: het voorzien zijn van iets (of iemand) om er gebruik van te kunnen maken, nut of profijt van te genieten, er over te kunnen beschikken enz.”

Die locatie is vaak expliciet gemaakt met behulp van een plaatsbepaling. De infinitief in de constructie is meestal één van de houdingswerkwoorden staan, liggen, zitten, zoals geïllustreerd in (1a-1c), of meer zelden hangen. In dergelijke zinnen specificeert de infinitief de manier waarop het lijdend voorwerp zich in de ruimte manifesteert. Daarnaast komt de constructie ook sporadisch voor met enkele bewegingswerkwoorden, zoals rijden in (1d), en andere intransitieve werkwoorden, zoals wonen in (1e). Daar expliciteert de infinitief de activiteit of toestand van het lijdend voorwerp op de locatie.

De werkwoorden wonen en werken kunnen als korte infinitief ook met krijgen gecombineerd worden, zoals in (2a-2b).

Dergelijke zinnen drukken uit dat het lijdend voorwerp in de nabije toekomst op een bepaalde locatie zal wonen of werken. Het gebruik van krijgen met korte infinitief is bijzonder infrequent en lijkt beperkt te zijn tot het Nederlands-Nederlands. We zullen er verder niet op ingaan.

In wat volgt gaan we dieper in op de werkwoorden die voorkomen in de constructie, het al dan niet aanwezig zijn van een plaatsbepaling en groepsvorming.