In enkele specifieke gevallen kan de uitloop een - meestal substantivische - nominale constituent bevatten zonder dat de eigenlijke zin een verwijzing naar de referent van die constituent bevat:

Ondanks het feit dat uitloopconstituenten doorgaans makkelijk weggelaten kunnen worden zonder dat de grammaticaliteit van de eigenlijke zin in het geding komt, is dat in deze voorbeelden wel anders. De referent van de uitloopconstituenten in (1) is simpelweg onmisbaar bij de interpretatie van de zin. Zo gaat het in (1b) om het subject (onderwerp, in (1c/e) om het direct object (lijdend voorwerp), en in (1a) om de nominale (naamwoordelijke) aanvulling van het werkwoord noemen. De voorbeelden in (1) worden uitgebreid besproken in 21.6.1 Wat kan er zoal op de laatste zinsplaats staan? Daar wordt aanemelijk gemaakt dat het hier daadwerkelijk om de uitloop gaat, en niet om de laatste zinsplaats, in tegenstelling tot wat traditionele benaderingen voorschrijven. De ANS pleit voor een analyse die aansluit bij constructies met een beklemtoonde uitloop en een verwijzing in de eigenlijke zin. Hiervoor wordt aangenomen dat er in (1) wel degelijk een verwijzing in de eigenlijke zin is, maar dat die verwijzing impliciet kan zijn in dit soort zinnen. Een variant op (1a) is dan bijvoorbeeld jou |zal| ik altijd zo |blijven noemen|: mijn beste vriend (zie ook dit voorbeeld).

Plaatsing in de uitloop is zeker niet de enige mogelijkheid voor de constituenten in kwestie. Zo kan mijn beste vriend in (1a) makkelijk in het middenstuk staan: jou |zal| ik altijd mijn beste vriend |blijven noemen|. Bij de nominale aanvulling van de werkwoorden heten, luiden en noemen en ambtelijke of journalistieke formuleringen zoals (1b-c) wordt plaatsing in de uitloop echter als expressiever of stilistisch fraaier beschouwd. Bij opsommingen zoals (1d) is plaatsing in de uitloop in het algemeen gebruikelijk, ongeacht het register. Bevelen of aansporingen met scheidbaar samengestelde werkwoorden zoals in (1e) zijn, in tegenstelling tot de overige voorbeelden, acceptabel zonder uitloop: |doe| ('m) wég |Ø|! De context maakt in dat geval duidelijk wat het bedoelde direct object is.

Nominale constituenten kunnen ten slotte ook nog in de uitloop staan als ze de functie van een bijwoordelijke bepaling hebben. Een voorbeeld wordt verderop in deze deelparagraaf gegeven. Daarnaast kunnen ze in de uitloop dienst doen als predicatieve nabepaling: je |kunt| er veel picea's aan|treffen|, een soort naaldbomen. Hier geeft een soort naaldbomen aanvullende informatie bij picea's zonder dat dat laatste expliciet als verwijzing in de eigenlijke zin optreedt.

Adjectivische constituenten in de uitloop hebben de functie van bepaling van gesteldheid (tijdens de handeling):

Zulke bepalingen duiden een gesteldheid van het subject of (direct) object aan die zich voordoet tijdens de door het gezegde uitgedrukte werking. De bepaling kan vaak worden geparafraseerd met een terwijl-zin, die eveneens in de uitloop staat: Trees |keek| hen één voor één aan|Ø|, terwijl ze rustig en onverschrokken was. De constituenten in de uitloop in (2) zijn niet coreferentieel met enig zinsdeel in de eigenlijke zin, al geven ze wel aanvullende informatie over de door het gezegde uitgedrukte werking en over het subject of (direct) object.

Net als nominale constituenten kan een adjectivische constituent in de uitloop dienst doen als predicatieve nabepaling: de oudste zoon |gaat| zich op een nieuw terrein |vestigen|, 46 hectare groot. Hier geeft 46 hectare groot aanvullende informatie bij terrein zonder dat dat laatste als verwijzing in de eigenlijke zin kan worden gezien.

Zinnen met een adjectivische constituent in de uitloop blijken gevoelig te zijn voor de complexiteit van die constituent. Als een adjectivische constituent uit één woord bestaat, kan hij lang niet altijd als uitloop fungeren: uitvoerig |zette| zij de punten uiteen|Ø| van het plan, blijtwijfelachtig. Bovendien lijkt de lengte van dat woord ook van invloed te zijn: (1d) voelt wellicht wat stroef aan vergeleken met (1c), maar wordt weer beter met een uitbreiding: zij |greep| de hendel vast|Ø|, kalm en gedecideerd. Stilistische voorkeuren spelen hier waarschijnlijk een rol.

Adverbiale constituenten in de uitloop hebben meestal geen correlaat in de eigenlijke zin:

Net als bij adjectivische constituenten geldt hier dat hoe minder complex of lang de adverbiale constituent is, hoe stroever een zin kan worden:

In breder verband kan worden gezegd dat allerlei optionele bijwoordelijke bepalingen, ook als het een andere constituent dan een adverbiale betreft, het patroon in (3) kunnen volgen:

De adpositieconstituent (voorzetselconstituent), nominale constituent en afhankelijke zin in de uitloop van de voorbeelden in (4) krijgen evenmin een verwijzing in de eigenlijke zin.

Voegwoordelijke subjectief factuele bijwoorden, die een aparte categorie vormen met betrekking tot de aanloop kunnen met evenveel gemak in de uitloop worden geplaatst:

Zoals reeds gedemonstreed in (5a) kunnen ook adpositieconstituenten gebruik maken van de uitloop zonder dat ze coreferentieel zijn met een zinsdeel in de eigenlijke zin. In tegenstelling tot nominale, adjectivische en adverbiale constituenten hebben adpositieconstituenten ook toegang tot de laatste zinsplaats. Het is dan ook niet altijd eenvoudig om vast te stellen waar een adpositieconstituent met de functie van bijwoordelijke bepaling achter de tweede pool zich precies ophoudt. Zoals elders in dit hoofdstuk beschreven is de intonatie van de zin een goede indicator. Daarnaast speelt het verschil tussen gezegde- en zinsbepalingen een rol: de laatste kunnen nooit op de laatste zinsplaats staan. Ze staan achter de tweede pool dus in de uitloop. Daar kunnen ze vaak vergezeld worden door namelijk of vooraf worden gegaan door en wel:

Aangezien er zeer veel verschillende soorten bepalingen zijn, wordt hier geen uitputtende lijst met voorbeelden gegeven.

Ook voor afhankelijke zinnen geldt dat ze achter de tweede pool ofwel op de laatste zinsplaats staan, ofwel in de uitloop. Hierin zijn ze gelijk aan adpositieconstituenten, wat betekent dat het zonder verwijzing in de eigenlijke zin niet altijd eenvoudig is om te bepalen waar een afhankelijke zin achter de tweede pool precies staat. De afhankelijke zinnen in (9) bevinden zich zonder twijfel in de uitloop:

De afhankelijke zinnen in (9) fungeren als niet-verplicht zinsdeel: in (9a) is dat een bijwoordelijke bepaling van voorwaarde, (9b) bevat een uitbreidende betrekkelijke bijzin die de eigenlijke zin als antecedent heeft. Iets soortgelijks geldt voor (9c), waarbij de uitloop een soort van commentaar op het in de eigenlijke zin gestelde is. In (9d) gaat het om een uitbreidende betrekkelijke bijzin bij al haar reeds gemaakte afspraken. De plaatsing van deze zin in de uitloop contrasteert met beperkende betrekkelijke bijzinnen, die achter de tweede pool juist op de laatste zinsplaats staan. Alle afhankelijke zinnen in (9) geven stuk voor stuk extra informatie die zonder grammaticaal bezwaar achterwege gelaten kan worden.

In het geval van (9a) en (9c) is een parafrase mogelijk met de afhankelijke zin op de eerste zinsplaats: [indien ze dat beiden even belangrijk vinden] |zal| die afspraak er wel snel |komen|, [zoals Bertus al had verwacht] |moest| Trees wel een beetje |wennen| aan de plaatselijke overlegcultuur. Zinnen als (9b) hebben eerder een parafrase met de afhankelijke zin in de aanloop: [wat natuurlijk volkomen te begrijpen was]: Trees |moest| wel een beetje |wennen| aan de plaatselijke overlegcultuur. De afhankelijke zin in (9d), ten slotte, kan bij zijn antecedent in het middenstuk staan: Trees |nam| al haar reeds gemaakte afspraken, [die overigens best mee bleken te vallen], door|Ø| met Bertus.

Net als de aanloop kan de uitloop het (gespreks)onderwerp noemen zonder dat de eigenlijke zin een expliciete verwijzing naar dat gespreksonderwerp bevat:

Het tweede voorbeeld laat zien dat ook andersoortige constituenten met dezelfde functie in de uitloop kunnen staan. Datzelfde geldt overigens ook voor formuleringen die duiden op een samenvatting of herformulering.

Hieronder volgt een korte opsomming van verschillende soorten afhankelijke zinnen die aansluit bij 21.4.1.1 Wat kan er niet op de eerste zinsplaats staan in een mededelende zin? De opsomming geeft een aantal duidelijke voorbeelden, zonder hierin uitputtend te willen zijn. Alternatieve plaatsing van de afhankelijke zinnen wordt uitvoerig in de genoemde deelparagraaf besproken.

Evenals de aanloop kan de uitloop een groep toegevende zinnen bevatten:

De eigenlijke zin kan in zo'n geval, net als bij de aanloop, het adverbium toch bevatten, maar nodig is dat niet: ik |doe| toch niet open|Ø|, wie er ook belt. Afhankelijke zinnen zonder voegwoord die een veronderstelling of voorwaarde uitdrukken, hebben soms ook toegang tot de uitloop:

Ook vergelijkende zinnen met alsof kunnen in de uitloop staan:

Afhankelijke zinnen met de functie van bijwoordelijke bepaling van gevolg ten slotte, staan verplicht in de uitloop: